Татарский язык

есларен боз каплый. Бала-чага боз естендэ тимераякта шуа, балыкчылар, бэке ясап, балык тотарга ярата. Агачлар, кар юрга- нына теренеп, яз килуен кетеп яши. Яз Март аенда табигатькэ яз килэ. Кояш жьшы елмая башлый, кеннэр озая, барлык тереклек уяна, Жылы жтан канатлы дусла- рыбыз очып кайта. Агачларда яшь берелэр куренэ. Елгаларда, канегатьсезлек белдереп, кышкы бозлар ага. Кешелэр дэ, кышкы киемнэрен салып, жицелчэ киенеп йери башлый. Басуларда чачу эшлэре башлана. Язнын бер кене ел тудыра, дигэн борынгылар. 7. Прочитайте текст, переведите его. Расскажите о возмож ностях современного радио. В.И.Ленин радионы «ераклыкны белми торган кагазьсез газета» дип атаган. Радио электромагнитик дулкыннардан файдалануга нигезлэнгэн. Мондый дулкыннарны хэракэт итуче Электр корьшмалары тудыра. Бу ток пространствода кечэнеше Ьарвакыт узгэреп торган электромагнитик кыр тудыра. Про­ странствода Электр Ьэм магнит кечлэренен дулкынсыман тирбэ- нулэре хасил була. Бу дулкыннар пространствода hep якка яктылык тизлеге, ягьни секундка 300 мен километр тизлек белэн таралалар (А.А. Введенский). Иш действия (Исем фигыль) Имена действия объединяют признаки имени и глагола и обозначают действие в наиболее общем виде. Имена действия образуются присоединением к основе глагола аффикса -у/-у; кайту- возвращение, киту - отъезд, кучену - переезд, анлау - понимание. Признаки глагола: 1) принимают отрицательный аффикс: белу-знание, белмэу- незнание, бару-идти, бармау - не идти; 112

RkJQdWJsaXNoZXIy MTY0OTYy